Zambak Bakımı
Toprak
Hazırlığı ve Yapısı
Zambak soğanlarının
bahçeye dikiminden önce
toprak
derince işlenmelidir. Mis
zambak yetiştiriciliğinde toprak yapısı ve
özelliği
çok
önemlidir. Köklerin derinlere doğru
gelişmesi ve bol
saçak yapması toprak tipi ve toprağın havalanma
durumuna
göre
değişiklik gösterebilmektedir. Ayrıca
zambaklarda
soğanın
sökülüp dikilme işleminin
kök
sisteminin gelişmesi
üzerinde olumlu etkisi olduğu
izlenmektedir. Bu
gelişmenin topraktaki nem
miktarının uygun düzeyde
bulunduğu
geç sonbahar erken kış
devrelerinde hızlı olduğu
saplanmı
ştır.
Dikim
Dikimler Ağ
ustos sonu yada Eylül başında yapılı
rsa soğ
anın kök
ve yaprak gelişmesi iyi olacağından, ilk bahar sonunda
erken
çiçeklenme sağlanmış olur.
Soğanlar hazırlanan dikim yastıkları 4 - 6 sıra halinde dikilirler. Her
yast?
?k arası 40- 50 Cm genişliğinde yol bırakılmalıdır. Bu yollar
vası
tası ile
çiçek kesimi ve ot kontrol işleri
rahatça
yapı
labilmektedir. Soğanlar sıra üzeri 10- 15 Cm
aralıklarla dikilmelidir.
Genel olarak
dikim aralık, mesafe ve derinlikleri soğan
büyüklüğ
üne göre
ayarlanmaktadır.
Yapılan üretimde sık dikim
gerekirse, sıra
üzeri ve arası
ölçüleri ortalama
soğan
iriliğinin 1.5 katı olarak
hesaplanabilir. Dikim derinliği ise soğan
büyüklüğ
ünün 1- 1.5 katı
olarak
hesaplanarak üzeri toprakla
kapatılmalıdır.
Sulama
Kış ve erken ilkbahar aylarının
yeterli
ölçüde yağışlı olduğu
bölgelerde
sulamaya
gerek duyulmaz. Buna karşı hızlı gelişme
dönemlerinde ve
fazla
terlemenin olduğu aylarda su kaybının karş
ılanabilmesi için
sulama
gerekmektedir. Özellikle ilkbahar,
gelişme döneminden yada
gelişme
dönemine
geçiş de kurak geçen
dönemlerde
yaprakların
kısa süre içinde
sararmaması ve buna bağlı
olarak
soğanların iyi gelişmesini sağlamak
için
çiçeklenme sonunda sulama yapılmalıdır.
Aşırı
sulamalar
ve kötü drenaj kök bölgesi
oksijenini azaltacağı
için kök ve soğanları gelişmeden
alı
koymakta, hatta
çürütmektedir. Sulamanın
genellikle
yağmurlama veya
damlama sureti ile yapılmalıdır. Salma sulama
toprağı aş
ındırdığından
dolayı kökler ve soğan dı?
?arıda
kalmaktadır. Buda soğanın
yanmasına sebep verir.
Ot Kontrolü
Zambak yetiştiriciliğ
inde, üretim
sıraları üzerinde
mevsimlik otlar ile
çok yıllık ayrık otu
sık
görülmektedir.
Yapancı otlar toprakta su ve besin maddelerini
tüketmekte, yaprak ve
sapların gelişmelerine engel olmaktadır. Bu
nedenle
fazla derin olmamak ko?
?ulu ile otların temizlenmesi ve toprağın
havalandırı
lması amacıyla
çapalama yapılmalıdır.
Gübreleme
Yeterli
ölçüde iyi
gübrelenmiş
bahçelerde
çiçek kalitesi
yüksek ve
soğan iriliği fazla olmaktadır.
Temel gübrelemede yanm?
?ş
çiftlik gübresinin tarlaya
dikimden önce verilmesi daha iyi
sonuç alınmasını sağ
lamaktadır. Taze çiftlik
gübresi kesinlikle verilmemelidir. İyi
yanmış gübre soğan
dikiminden
en geç 2- 3 hafta
önce toprağa 25- 30 Cm derinlikte
karıştırı
lmalıdır.
Temel gübreleme dışı
nda şerbet, soğanlar sap
çıkarmaya başladıktan sonra verilmeye
başlanır. Genel olarak s?
?vı
halde (Şerbet) gübreleme bitkinin aktif
gelişme ve
çiçeklenme devresinde çok yararlı
olmaktadır. Bu
amaçla Ayda bir kez sıvı gübreleme
yapmak çok
yararlıdır. Öte yandan zambağın
çiçeklenme
dönemi tamamlandıktan sonra
gübre uygulaması yapı
lmamalı
dır.
Çiçek Kesimi
Zambak
yetiştiriciliğinde
amaç, zambağın
çiçek ve soğan?
?ndan
yararlanmaktır. İyi bakım koş
ullarında ilkbahar sonunda
çiçek açar. Sap ucundaki
zambak
çiçeklerinin alttan itibaren 1- 2 tanesi açtığ
ı
zaman
sap yerden 10-15 Cm yukarıdan, makas veya keskin bıçak ile
kesilir. İyi
bakım koşullarında 150 Cm olabilen zambak sapı, topraktan 30
Cm
yukarıdan
kesilince 120 Cm lik çiçekli sap yapmış
olur.
Zambak Soğanı
Sökümü
Zambakların
çiçekleri bittikten sonra saplar
hafifçe
bükülerek çekilir. Ve sap soğandan
kolayca ayrı
lır. Sap çekiminden sonra bahçe sulandıktan
15
gün sonra soğanların sökümüne
geçilerek toplanır. Toprak yüzüne çı
kan
soğanlar sap artılarından özenli bir şekilde temizlenir. Soğanlar
toplanı
rken güneşte fazla bekletilmeden serin ve gölgeli
yerlerde
depolanmalıdır.
Saksıda zambak yetiş
tirmesi
Saksılarda zambak yetiştirmek isteyenler;
çapı
20
cm. olan toprak saksılara. funda toprağı, eski yanmış
çiftlik
gübresi ile kumlu toprak karışığı doldurulur. Ana
soğanlar bu saks?
?lara
sonbaharda dikilir. Saksılar kışı seralarda yahut
evlerde geçirir.
Mayıs
ayında çiçek
açarlar. Zambak soğanları
l-1,5 m,
kadar boylandıklarından
dolayı saksılar içerisine birer uzun
değnek
dikmek ve
birkaç yerinden çiçeği bağlamak
gerekir. |